Alles wat je moet weten over de Safety Culture Ladder

Rijkswaterstaat, het Rijksvastgoedbedrijf, ProRail en aantal andere grote bedrijven uit de bouw- en installatiesector hebben hun handtekening gezet onder de Governance Code Veiligheid in de Bouw (GCVB). Onderdeel hiervan is de zogeheten Safety Culture Ladder (SCL), voorheen ook wel bekend als de Veiligheidsladder. Ondanks dat je hier misschien weleens van gehoord hebt, weet je misschien niet precies wat het is. Daarom zetten we in deze tekst de belangrijkste zaken met betrekking tot de Safety Culture Ladder op een rijtje. Wat is de Safety Culture Ladder?

Voordat we dieper ingaan op de materie, is het eerst handig om te weten wat de Safety Culture Ladder nu eigenlijk is. In principe is het niets meer dan een beoordelingsmethode om het veiligheidsbewustzijn van een bedrijf te meten. Dit gebeurt aan de hand van een aantal treden, vijf om precies te zijn. Deze treden geven aan in welke ontwikkelingsfase een bedrijf zich op dat moment bevindt. Hieronder geven we per trede een korte toelichting:

– Trede 1: Pathologisch

Veiligheid speelt nauwelijks een rol binnen een organisatie, het is meer bijzaak dan hoofdzaak. Er wordt weinig tot niets geïnvesteerd in het verbeteren van de veiligheid en het nut van preventieve veiligheidsmaatregelen wordt niet erkend.


– Trede 2: Reactief

Een organisatie komt pas in actie na incidenten, maar vaak zijn de acties ad hoc en enkel gericht op de korte termijn. De aandacht voor veiligheid verdwijnt in de meeste gevallen weer als een incident is opgelost.

– Trede 3: Berekenend

Er is vooral aandacht voor veiligheidsmanagementsystemen en overzichten om risico’s te beheersen en incidenten te voorkomen. De nadruk ligt vooral op het verzamelen van informatie en data, waardoor alles op papier vaak goed geregeld is. Helaas is dit in de praktijk niet altijd zo.

– Trede 4: Proactief

De focus van een organisatie ligt op houding en gedrag, vergroten van veiligheidsbewustzijn en managen van onverwachte gebeurtenissen. Iedereen in het bedrijf is alert en zet zich dagelijks in om onveilige situaties te voorkomen


– Trede 5: Vooruitstrevend

Een organisatie besteedt evenveel aandacht aan veiligheid als aan geld, tijd en kwaliteit. De focus ligt op het continu verbeteren, leren van (on)gewenste gebeurtenissen, aanpassingsvermogen en situationeel handelen.Verplicht bij aanbestedingen in de bouwAlle partijen die de GCVB ondertekend hebben, nemen veiligheidsbewustzijn sinds 1 januari 2022 op als verplichting in aanbestedingen en contracten. Hierdoor moeten (onder)aannemers op een bepaalde trede staan om kans te maken op de gunning. Dit wordt langzaam maar zeker opgeschroefd. In 2023 was trede 2 verplicht en in 2024 is trede 3 verplicht.

Hoe kom je aan een SCL-certificaat?

Een SCL-certificaat kun je – net als een CO certificering – uitsluitend aanvragen bij een erkend bedrijf. Met behulp van een SCL-audit wordt kwalitatieve data vergaard door persoonlijke interviews met mensen binnen alle geledingen. Op deze manier ontstaat er een helder beeld van het veiligheidsbewustzijn. Aan een SCL-certificaat zijn kosten verbonden. Wij kunnen ons voorstellen dat je benieuwd bent wat je hiervoor betaalt. Gelukkig kun je vaak een offerte aanvragen bij bedrijven waar je dit certificaat kunt aanvragen.